slide-rybitwy-2

Jezioro Bierdawy (gmina Kolno). Eutrofizujące jezioro nieopodal wsi Wągsty o powierzchni ok. 15 ha. Większość lustra wody (80%) porośnięta osoką aloesowatą (Stratiotes aloides), na której licznie gniazdują rybitwy czarne – 30 par, r. białowąse – 25 par, r. białoskrzydłe – 35 par. Linia brzegowa zarośnięta wierzbą. Jezioro otoczone polami uprawnymi i łąkami. Obszar należy do Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego.

Głównym zagrożeniem jest zmiana dotychczasowego użytkowania jeziora w kierunku intensywnej gospodarki rybackiej.

Stawy w Nerwiku (gmina Purda). Jest to niewielki kompleks stawów o łącznej powierzchni ok. 12 ha. Od wielu lat nie prowadzi się na nich intensywnej gospodarki rybackiej. Stawy są w znaczenej części porośnięte osoką aloesowatą (Stratiotes aloides), która stanowi dla rybitwy czarnej (Chlidonias niger) znakomite miejsce lęgowe – do 30 par. Ponadto stawy porasta szuwar trzcinowy (Phragmites australis) oraz pałki wąskolistnej (Typha angustifolia).

Stawy otoczone są gruntami ornymi, nieużytkami oraz lasem. Główne zagrożenie to zmiana użytkowania stawów w kierunku intensywnej gospodarki rybackiej.

Wyspa na Jeziorze Salęt Mały – Kopulasta wyspa o powierzchni ok. 1,5 ha o gruncie mineralnym. Podobnie jak wyspa na jeziorze Ryńskim, niegdyś wyspa użytkowana rolniczo. Obecnie porośnięta krzewami bzu czarnego (Sambucus nigra), jarząbu pospolitego (Sorbus aucuparia) czy brzozy brodawkowatej (Betula pendula). Ponadto liczne ziołorośla. Jeszcze do 2005 roku gniazdowały na wyspie rybitwy rzeczne (Sterna hirundo) oraz mewy śmieszki (Larus ridibundus), jednak ze względu na utratę miejsc lęgowych przez zarośnięcie, obecnie nie gniazdują.

Wyspa znajduje się poza szlakiem żeglarskim. Głównym zagrożeniem dla ptaków wodno-błotnych jest dalsze zarastanie wyspy, co może doprowadzić do kolonizacji wyspy przez kormorany (Phalacrocorax carbo). Ochrona obszarowa: OCHK Jezior Legińsko-Mrągowskich.

Wyspa na Jeziorze Ryńskim (gmina Ryn). Kopulasta wyspa o powierzchni ok. 3 ha o gruncie mineralnym. Lokalna nazwa „Goła Zośka”. Do końca lat 90-tych użytkowana rolniczo rzez okolicznych mieszkańców, którzy wypasali na niej bydło (jałówki). Obecnie na wyspie znajduję się prawdopodobnie największa w Polsce kolonia mewy śmieszki (Larus ridibundus) – 7000 par, a także potężna kolonia rybitwy rzecznej (Sterna hirundo) – 200 par. W roku 2009 tak duża koncentracja ptaków, które odstraszają ludzi od cumowania na wyspie, przyciągnęła hełmiatki (Netta rufina), której aż 11 par przystąpiło do lęgów (zgłoszenie do Komisji Faunistycznej w przygotowaniu). Wyspa znajduje się na trasie żeglarskim po Wielkich Jeziorach Mazurskich, jednak ze względu na ogromną ilość głośnych ptaków, nie jest odwiedzana przez żeglarzy.

Od kilku lat obserwuje się intensywne zarastanie wyspy przez głóg (Crataegus sp.) oraz bez czarny (Sambucus nigra). Istotnym problemem jest także zarastanie gniazd rybitw i mew w trakcie sezonu wegetacyjnego przez bylicę (Artemisia sp.), które w wyniku braku dostępu są porzucane. Ochrona obszarowa: OCHK Wielkich Jezior Mazurskich.

Staw w Pieckach (gmina Piecki). Staw o powierzchni ok. 50ha położony w sąsiedztwie zabudowań wiejskich. Zasilany jest wodami, odprowadzanymi z pobliskiej oczyszczalni ścieków (po całkowitym oczyszczeniu). W sąsiedztwie stawu, prócz zabudowań mieszkalnych, znajduje się duży kompleks leśny wchodzący w skład Puszczy Piskiej oraz nieużytki. Na stawie znajdują się dwie naturalne wyspy (30 i 40 arów), na których gniazduje ok. 500 par mewy śmieszki (Larus ridibundus) oraz 5 par rybitwy rzecznej (Sterna hirundo). Ponadto na terenie stawu stwierdzono występowanie innych gatunków ptaków wodno-błotnych, jak: perkozek, bączek, czernica, łyska, łabędź niemy.

Główne zagrożenie to zarastanie wysp poprzez roślinność krzaczastą oraz szuwar wysoki. Ochrona obszarowa: OSOP Puszcza Piska, OCHK Otuliny Mazurskiego Parku Krajobrazowego – zachód.

Polder Sątopy-Samulewo (gmina Bisztynek). Użytek ekologiczny "Polder Sątopy-Samulewo" (408 ha), rezerwat przyrody "Polder Sątopy-Samulewo" (339,30 ha). Polder znajduje się w miejscu dawnego jeziora Sajno, które zostało osuszone w celach rolniczych. Funkcjonowały tu podmokłe łąki kośne, intensywnie osuszane dzięki stacji pomp. Z czasem porzucono użytkowanie łąk a polder wypełnił się wodą, stwarzając sprzyjające dla ptaków przelotnych miejsca odpoczynku i żerowania. Polder otoczony jest polami uprawnymi. Niewielką część stanowią tu łąki kośne. Wschodnia część rozlewiska porośnięta jest przez szuwar trzcinowy, zaś przy zachodnim brzegu znajduje się wąski pas szuwaru niskiego. W związku z realizacją zadań ochronnych z zakresu ichtiofauny, polder jest opróżniany w okresie jesienno-zimowym i napełniany ponownie. Charakteryzuje się wybitnymi walorami ornitologicznymi.

Jest to jedyne miejsce w województwie warmińsko-mazurskim, charakteryzujące się ogromną liczbą ptaków zatrzymujących się tu podczas wędrówek. Dochodzi tu do koncentracji ptaków wodno-błotnych przekraczających 33 000 osobników rocznie! Warte podkreślenia są tu koncentracje siewki złotej (Pluvialis apricaria) osiągające liczebność 6500 oraz czajki (Vanellus vanellus) dochodzące do 8000 osobników. Ptaki znajdują tu miejsce odpoczynku i żerowania, co pozytywnie wpływa na przebieg migracji i ich kondycję. Warte są również wymienienia koncentracje żurawia (Grus grus) dochodzące do 3000 osobników. Jest to także gatunek lęgowy na terenie polderu. Poza tymi lęgi odbywa tu także kolejnych 9 gatunków z Załącznika I Dyrektywy Ptasiej, jak: bąk, bączek, czapla biała, błotniak stawowy, kropiatka, zielonka, derkacz, lerka oraz gąsiorek.

Główne zagrożenie to ekspansja trzciny. W ciągu kilku ostatnich lat zaobserwowano znaczne powiększenie się zasięgu szuwaru trzcinowego, co w ciągu kolejnych lat może doprowadzić do całkowitego zastąpienia niskiego szuwaru trzciną. Ochrona obszarowa: Rezerwat przyrody „Polder Sątopy-Samulewo”, projektowany OSOP Natura 2000 (na dzień 14.08.2009 jeszcze nie zgłoszony do KE).

Polder Kwiecewo (gmina Świątki). Polder otoczony jest podmokłymi łąkami, okresowo zalewanymi szuwarami oraz polami uprawnymi. Niegdyś w miejscu polderu istniało jezioro, które osuszono i przekształcono w intensywnie użytkowane łąki kośne, pastwiska i pola uprawne. Wraz z zaprzestaniem użytkowania teren ten wypełnił się wodą  i do dziś funkcjonuje jako polder o zmiennym poziomie wód. Jest to płytki zbiornik, ze strefą przybrzeżną porośniętą szuwarem z trzciny pospolitej (Phragmites australis) i pałki wąskolistnej (Typha angustifolia), oraz kępy osoki aloesowatej (Stratiotes aloides).

Zasilanie zbiorników to przede wszystkim wody opadowe i spływy powierzchniowe z otaczających zbiornik pól. Obszar charakteryzuje się wybitnymi walorami ornitologicznymi, stanowiąc miejsce lęgowe jak i noclegowisko dla ptaków wodno-błotnych. Gatunki lęgowe: rybitwy białowąsa (Chlidonias hybridus) – 130 par, rybitwa czarna (Chlidonias niger) – 52 pary, rybitwa białoskrzydła (Chlidonias leucopterus) – 3 pary. Ponadto wiele innych cennych gatunków lęgowych zagrożonych i chronionych w Europie, jak: bąk, bączek, perkoz dwuczuby, perkoz rdzawoszyi, zausznik, perkozek, krakwa, cyraneczka, cyranka, płaskonos, błotniak stawowy, błotniak łąkowy, kropiatka, zielonka, derkacz, wodnik, czajka oraz gąsiorek. Miejsce jest wykorzystywane również jako noclegowisko żurawia (Grus grus), którego liczebność wzrasta do 1000 osobników.

Główne zagrożenia to ekspansja zarośli wierzbowych. Wierzba krzaczasta stanowi zagrożenie dla otwartego charakteru zarówno zbiorników wodnych jak i terenów otaczających.

Ochrona obszarowa: rezerwat przyrody „Kwiecewo”, projektowany OSOP Natura 2000 (na dzień 14.08.2009 jeszcze nie zgłoszony do KE). Na terenie polderu Kwiecewo PTOP realizuje obecnie akcję "Ratuj Kwiecewo". Jest to ogólnopolska zbiórka pieniędzy na wykup prywatnych gruntów, zalewanych przez wody polderu. Zakupiono obecnie ok. 11,7879 ha gruntów, do zakończenia akcji niezbędne jest wykupienie kolejnych 3 ha.

Sekretariat PTOP

ul. Ciepła 17 15-471 Białystok tel./fax.: 85 664 22 55, 85 6754862 Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Biuro Regionalne w Olsztynie

ul. Murzynowskiego 18, 10-684 Olsztyn, tel./fax.: 89 533 68 66 Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Gospodarstwo rolne PTOP

Żywkowo 7 11-220 Górowo Iławeckie tel./fax.: 89 761 82 07 Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.